Sâu răng: Nhận biết triệu chứng, nguyên nhân và cách khắc phục

Ở nước ta hiện nay có đến 90% dân số mắc bệnh về răng miệng, chủ yếu là sâu răng. Nguyên nhân gây bệnh cũng đa phần là do cách chăm sóc không khoa học tạo điều kiện cho các vi khuẩn phát triển tấn công đến răng. Mời bạn đọc cùng tìm hiểu kỹ hơn về bệnh sâu răng cũng như phương pháp điều trị, phòng ngừa bệnh hiệu quả trong các nội dung sau đây.

Sâu răng là gì? Các giai đoạn của bệnh sâu răng

Sâu răng tiếng anh gọi là “tooth decay”, hoặc là “caries”. Trong đó, caries nghĩa là xương bị mục, cũng có thể dùng để chỉ tình trạng răng sâu. Đây là một bệnh lý răng miệng phổ biến khiến cấu trúc răng bị phá hoại tạo thành những lỗ trên bề mặt răng.

Sâu răng có thể diễn ra ở bề mặt thân răng hoặc tại chân răng, rồi tiến triển từ từ qua men răng, ngà răng và nặng nhất là xâm nhập phá hoại tủy răng.

Trên thế giới, sâu răng là một vấn đề sức khỏe phổ biến, đặc biệt là ở trẻ em, thanh thiếu niên và người lớn tuổi. Tuy nhiên, bất cứ ai có răng đều có thể bị sâu răng, kể cả trẻ sơ sinh.

Mọi đối tượng đều có thể bị sâu răng tấn công
Mọi đối tượng đều có thể bị sâu răng tấn công

Nếu quan sát kỹ càng, người bệnh hoàn toàn có thể nhận biết sâu răng từ sớm. Bệnh phát triển theo bốn giai đoạn sau:

  • Giai đoạn 1: Đây là giai đoạn bệnh khởi phát. Quan sát kỹ trên bề mặt răng sẽ thấy những đốm trắng màu trắng đục hoặc màu vàng ngả ố. Đây chính là các mảng bám và cao răng. Thường ở giai đoạn này, sẽ khó có thể phát hiện sâu răng nếu không chăm sóc và kiểm tra răng miệng định kỳ.
  • Giai đoạn 2: Các loại vi khuẩn sẽ lợi dụng những mảng bám và cao răng để trú ngụ và phát triển. Chúng tấn công, ăn mòn men răng và khiến những vùng bị ăn mòn chuyển thành màu đen.
  • Giai đoạn 3: Lỗ sâu phát triển rộng và sâu khiến răng bị đau nhức. Tủy răng sẽ bị viêm gây đau đớn và hơi thở có mùi hôi.
  • Giai đoạn 4: Vi khuẩn tấn công tới tủy răng gây viêm và chết tủy. Trong trường hợp này nếu không được điều trị thì vi khuẩn sẽ tấn công vào dây thần kinh ở răng và xương hàm gây sưng và viêm.

Bệnh sâu răng có nguy hiểm không?

Bệnh sâu răng không thể tự khỏi và sẽ tiếp tục phát triển gây ra các vấn đề nghiêm trọng hơn nếu không được điều trị tận gốc Đầu tiên, người bệnh có thể cảm thấy đau nhức răng và cơn đau ngày càng trở nên trầm trọng gây cản trở lớn đến hoạt động thường ngày.

Nếu còn chần chừ không điều trị kịp thời, bệnh sẽ tiến triển gây áp xe răng. Đây là một dạng nhiễm trùng nguy hiểm khi vi khuẩn xâm nhập vào tủy răng. Lúc này, người bệnh sẽ cảm thấy vô cùng đau đớn, có thể gặp mất ngủ, sưng mặt và sốt.

Nếu tình trạng áp xe răng không được kiểm soát, nhiễm trùng có thể gây viêm tủy, rồi hoại tử. Khi mức độ nhiễm trùng tăng dần rất có thể gặp phải nhiễm trùng máu hoặc lan xuống trung thất mà gây nguy hiểm đến tính mạng.

Nguyên nhân gây nên bệnh sâu răng

Có hai nguyên nhân gây ra sâu răng chính đến từ vi khuẩn trong miệng và các mảng bám, thức ăn mắc lại trong kẽ răng.

Trên thực tế, sự hiện diện của các loại vi khuẩn trong khoang miệng là bình thường. Tuy nhiên, Streptococcus mutans, Lactobacillus và các loài Actinomyces sẽ tiết ra axit khi phân giải đường trong các mẩu vụn thức ăn mắc lại. Loại axit này có khả năng ăn mòn lớp men cứng phủ bên ngoài của răng và từ đó hình thành lỗ sâu.

Lâu ngày, các lớp bên trong như ngà răng hoặc tủy răng chứa các dây thần kinh, mạch máu cũng có nguy cơ chịu ảnh hưởng nặng nề.

Một số yếu tố nguy cơ khiến người bệnh tăng khả năng mắc bệnh sâu răng như:

  • Chăm sóc răng không tốt: Không đánh răng thường xuyên, đánh không kỹ hoặc sử dụng tăm nhọn, cứng để xỉa răng.
  • Thói quen ăn vặt: Các món ăn vặt như kẹo cứng, bánh quy hoặc nước ngọt ngọt có gas khiến lượng đường trong khoang miệng tăng cao tạo điều kiện cho các vi khuẩn hoạt động mạnh hơn.
  • Tiêu thụ nhiều thực phẩm có tính axit cao: Chanh, dấm, nước trái cây khi sử dụng nhiều sẽ góp phần ăn mòn men răng.
  • Tụt nướu: Tụt nướu dễ xảy ra do quá trình lão hóa của các cơ quan trong cơ thể. Khi nướu bị tụt khỏi hàm sẽ hình thành mảng bám trên chân răng và trở thành mục tiêu của vi khuẩn tấn công đến chân răng.
  • Thiếu fluor: Tình trạng thiếu nguyên tố vi lượng fluor sẽ khiến sức khỏe răng miệng suy giảm đáng kể và dễ chịu tác động bởi vi khuẩn.
  • Miệng bị khô: Lượng nước bọt tiết quá ít cũng gây khó khăn cho quá trình loại bỏ mẩu vụn thức ăn kẹt lại trong kẽ răng.
  • Mắc một số bệnh lý: Những trường hợp bị chứng trào ngược dạ dày thực quản, axit dạ dày cũng có khả năng tiếp xúc với răng khiến răng bị ăn mòn, lâu dần dẫn đến sâu.
Thói quen ăn uống là một trong những nguyên nhân khiến răng bị sâu
Thói quen ăn uống là một trong những nguyên nhân khiến răng bị sâu

Dấu hiệu nhận biết bị sâu răng

Dưới đây là một số dấu hiệu nhận biết sâu răng, bạn đọc nên chú ý:

Xuất hiện các đốm đen trên bề mặt răng

Một trong những dấu hiệu dễ nhận thấy nhất là sự xuất hiện những đốm đen trên bề mặt của răng. Ban đầu, những đốm này chỉ hơi sậm màu hơn màu răng nhưng sau đó sẽ bắt đầu lan rộng và lâu ngày sẽ tạo ra lỗ hổng.

Trong một số trường hợp ít gặp khác, trên răng sẽ xuất hiện những đốm trắng hoặc vệt sáng màu.

Nướu sưng hoặc chảy máu

Vi khuẩn gây sâu răng lây lan khiến cho mô nướu trở nên nhạy cảm. Khi có lực tác động như lúc chải răng hoặc dùng chỉ nha khoa, nướu sẽ rất dễ bị chảy máu và nhiễm trùng.

Sưng nướu gây nên cảm giác căng tức khó chịu, khi nhai cắn cũng sẽ bị đau. Nướu ban đầu bị sưng sẽ khá khó nhận biết, chỉ khi tình trạng sưng kèm theo ửng đỏ hoặc chảy máu, người bệnh mới bắt đầu để ý đến.

Hơi thở có mùi hôi

Thức ăn không được làm sạch tích tụ lâu ngày ở kẽ răng sẽ tạo môi trường thuận lợi cho vi khuẩn phát triển và tạo nên mùi hôi trong hơi thở. Hơn nữa, vi khuẩn còn gây ra vị đắng trong miệng khiến mất cảm giác khi ăn.

Khi nhận thấy hơi thở có mùi khó chịu, bạn nên kiểm tra tình trạng răng của mình ngay lập tức. Tiến hành vệ sinh kỹ càng hơn, nếu vẫn có mùi rất có thể bạn đã bị sâu răng.

Đau buốt khi ăn nhai

Một dấu hiệu hay gặp khác là người bệnh cảm thấy đau buốt khi nhai thức ăn hoặc khi chải răng. Bởi lẽ, vi khuẩn tấn công khiến cho ngà răng bị bào mòn làm ảnh hưởng đến dây thần kinh, khiến răng dễ ê buốt.

Triệu chứng rõ ràng hơn khi ăn uống thứ gì đó quá nóng hoặc quá lạnh. Cơn đau sẽ khiến bạn phải giật mình, đau buốt kéo lên đầu rất khó chịu.

Sâu răng khiến chức năng ăn nhai bị ảnh hưởng trực tiếp
Sâu răng khiến chức năng ăn nhai bị ảnh hưởng trực tiếp

Xuất hiện những lỗ sâu trên răng

Khi các lỗ nhỏ trên răng hoặc tạo kẽ hở ở 2 bên răng sẽ khiến cho vụn thức ăn dễ mắc vào. Nếu không được làm sạch thì những mảng bám này sẽ là điều kiện cho vi khuẩn phát triển nhanh chóng.

Nếu đã xuất hiện tình trạng này, người bệnh cần đến nha khoa để được trám lại những lỗ sâu này trước khi vi khuẩn ăn sâu vào tuỷ.

Các phương pháp điều trị sâu răng phổ biến

Sâu răng là tình trạng không thể tự khỏi. Người bệnh cần có các biện pháp khắc phục như:

Sử dụng dược liệu theo kinh nghiệm dân gian

Các biện pháp chữa sâu răng đơn giản có thể thực hiện tại nhà, nhưng thường chỉ có hiệu quả với những trường hợp sâu răng mới chớm. Khi trên răng đã xuất hiện các chấm đen thì các phương pháp này không có hiệu quả.

Bạn đọc có thể sử dụng một số dược liệu thiên nhiên như:

Lá ổi

Trong thành phần lá ổi có chứa Astringents kháng viêm, kháng khuẩn rất tốt. Hoạt chất này đã được chứng minh là giúp nướu săn chắc và giảm cơn đau nhức răng hiệu quả.

Cách làm như sau:

  • Dùng lá ổi đã rửa sạch giã nát cùng với muối và nước ấm, sau đó lọc lấy nước cốt. Rồi dùng tăm bông thấm nước hỗn hợp trên vào chỗ sâu răng.
  • Hoặc bạn đọc cũng có thể đun sôi lá ổi với nước làm dung dịch súc miệng hàng ngày.

Lá bàng

Lá bàng có chứa các thành phần flavonoid, saponin, tannin và phytosterol. Các chất này có công dụng sát khuẩn, tiêu viêm và giảm các triệu chứng của sâu răng.

Cách làm như sau: Dùng lá bàng non xay nhuyễn với muối và nước để tạo thành một dung dịch nước ngậm, súc miệng hàng ngày trước khi đi ngủ.

Lá tía tô

Cây tía tô là vị thuốc nam có khả năng khử mùi hôi miệng và khắc phục sâu răng rất tốt. Bởi lẽ, trong lá tía tô có chứa các thành phần hoạt chất kháng viêm, kháng khuẩn cao.

Cách làm như sau: Lá tía tô giã nhỏ cùng nước ấm, rồi dùng phần nước cốt để chấm vào vị trí sâu răng.

Điều trị chuyên sâu

Bác sĩ nha khoa sẽ quan sát các dấu hiệu răng bị sâu và xác định chính xác những hình ảnh sâu răng qua phim chụp X-quang để xác định chính xác vị trí cũng như mức độ nghiêm trọng của lỗ sâu.

Sau đó, tùy thuộc tình trạng bệnh mà nha sĩ sẽ có những phương hướng điều trị điều trị. Sau đây là 4 phương pháp điều trị sâu răng phổ biến nhất hiện nay.

Những trường hợp nếu bị sâu răng nặng có thể cần sử dụng các biện pháp chuyên khoa để xử lý
Những trường hợp nếu bị sâu răng nặng có thể cần sử dụng các biện pháp chuyên khoa để xử lý

Điều trị răng bị sâu bằng Florua

Nếu sâu răng ở giai đoạn khởi phát, biện pháp dùng Florua để khôi phục lại lớp men răng đã bị tổn thương thường được chỉ định. Lúc này, nha sĩ sẽ sử dụng Florua dạng gel, kem bọt hoặc vani để phủ lên bề mặt của răng.

Điều trị răng bằng fluor chuyên sâu thường mất vài phút. Fluor được dùng tại chỗ bằng cách dùng bàn chải hoặc bông gòn bôi trực tiếp lên răng. Hoặc dùng trong nước súc miệng cũng có thể đặt vào khay và giữ trong miệng khoảng vài phút.

Sau khi điều trị, nha sĩ sẽ yêu cầu người bệnh không súc miệng, ăn uống trong vòng ít nhất 30 phút để răng có thể hấp thu lượng fluor tối đa và phục hồi vùng sâu răng cực nhỏ.

Trám răng

Với trường hợp sâu răng đã bị ăn mòn men răng một lượng tương đối thì việc sử dụng Florua sẽ không còn khả quan. Lúc này, các nha sĩ sẽ tiến hành nạo bỏ phần men bị hư hỏng và thực hiện trám lại lỗ sâu bằng các vật liệu trám chuyên dụng.

Trám răng thẩm mỹ là phương pháp điều trị răng sâu phổ biến nhất hiện nay. Với mục đích là khôi phục lại hình dạng và chức năng ăn nhai của những chiếc răng vỡ mẻ, bị sâu. Kỹ thuật này không phải mài cùi hay chụp răng nên không gây ảnh hưởng đến cấu trúc của răng cũng như hàm mặt.

Tại Hoa kỳ, Trung tâm kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh quốc gia – CDC khuyến nghị sử dụng chất trám răng cho tất cả trẻ em đang trong độ tuổi đi học.

Bọc răng sứ

Bọc răng sứ được chỉ định cho trường hợp chân răng yếu hoặc lỗ sâu rộng nhưng chưa làm ảnh hưởng tới tủy răng. Các nha sĩ sẽ mài đi lớp răng bên ngoài của răng sâu để hình thành những cùi trụ nhỏ nhằm nâng đỡ mão răng sứ bên trên rồi dùng mão răng sứ để bọc bên ngoài.

Bọc răng sứ sẽ giúp phục hình lại răng, đồng thời bảo vệ phần chân và tủy răng phía trong. Ngoài ra, phương pháp này cũng đạt tính thẩm mỹ cao.

Răng bị sâu có thể gây mất thẩm mỹ
Răng bị sâu có thể gây mất thẩm mỹ

Nhổ răng

Nhổ răng được áp dụng với những tình trạng mất chất quá nặng như vỡ lớn, sâu chân răng không thể phục hồi hay viêm nhiễm lan rộng. Hiện nay, có nhiều loại thuốc tê được sử dụng giúp bệnh nhân không còn cảm giác đau tại vùng răng cần nhổ.

Nha sĩ sẽ điều trị nhổ răng, nạo tổ chức viêm và tiến hành phục hồi lại chỗ răng bị loại bỏ bằng cầu răng hoặc implant để đảm bảo chức năng lâu dài. Sau khi nhổ, người bệnh chỉ cần cắn gòn chặt tại chỗ nhổ trong 30 phút – 1 giờ để cầm máu và dùng thuốc theo đơn của bác sĩ nếu cần thiết.

Các biện pháp phòng ngừa sâu răng hiệu quả

Với sâu răng, phòng bệnh hơn chữa bệnh, bạn đọc cần lưu ý một số điểm sau đây:

  • Luôn chú ý đến đồ uống và thực phẩm hàng ngày. Giảm thiểu tối đa các đồ uống và đồ ăn vặt có chứa nhiều đường như soda, bánh kẹo ngọt, đồ uống có gas,… Thay vào đó, nên uống thật nhiều nước và sử dụng các đồ ăn nhẹ lành mạnh như rau củ quả.
  • Cần xây dựng thói quen vệ sinh răng miệng khoa học. Nên chải răng 2 lần/ngày với kem đánh răng có chứa fluoride và dùng chỉ nha khoa 1 lần/ngày.
  • Thường xuyên đến gặp nha sĩ để kiểm tra răng miệng cũng là một biện pháp phòng ngừa hiệu quả. Trong những lần thăm khám như vậy, nha sĩ sẽ loại bỏ mảng bám và cao răng, đồng thời loại bỏ vết ố vàng trên răng.

Sâu răng không được chữa trị kịp thời gây ảnh hưởng trực tiếp đến cuộc sống sinh hoạt hàng ngày. Nếu nhận thấy các dấu hiệu của sâu răng, hãy lập tức đến gặp nha sĩ để khắc phục kịp thời.

Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Messenger Chat zalo Zalo Đặt lịch Đặt lịch Hotline Hotline